• Η επιστολή

τελευταία επεξεργασία October 2, 2007 από


Συντονιστική Επιτροπή της Συνέλευσης Κατοίκων για το Λόφο του Φιλοπάππου

0x01 graphic

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΚΕIΜΕΝΟ

Αθήνα, 1. 06. 2004

Πιστεύουμε ότι είναι ανάγκη να δώσουμε μιαν απάντηση στους συντάκτες του Δελτίου Τύπου του ΥΠ.ΠΟ. (ημερομ. έκδοσης 7.4.2004), οι οποίοι χρησιμοποιούν την αυθεντία του Υπουργείου για να αντικρούσουν τις στοιχειοθετημένες καταγγελίες μας σχετικά με την επιβολή εισιτηρίου στους Λόφους Φιλοπάππου. Σε αυτό το Δελτίο Τύπου διευκρινίζεται ότι το δια της υπ. αριθ. Υπουργικής Απόφασης ΥΠΠΟ/ΔΟΕΠΥ/ΤΟΠΥΝΣ/25/4746/23.1.2004 επαναπροσδιορισθέν γενικότερο πλαίσιο, το οποίο αφορά τους αρχαιολογικούς χώρους και θεσπίζει εισιτήριο εισόδου, δεν αφορά τους Λόφους Φιλοπάππου. Σημειώνουμε αμέσως ότι, σε αντίθεση με αυτό το Δελτίο Τύπου, η απάντηση στην έγγραφη ερώτησή μας σχετικά με τους όρους πρόσβασης στους εν λόγω λόφους, την οποία μας κοινοποίησε το ΥΠ.ΠΟ. στις 18.02.2004, δήλωνε το εντελώς αντίθετο, ότι δηλαδή οι Λόφοι Φιλοπάππου εντάσσονται στο γενικότερο πλαίσιο σε ότι αφορά τους όρους πρόσβασης του κοινού σε αυτούς άρα και την δυνατότητα επιβολής εισιτηρίου (μεταξύ άλλων).

Αξιολογήσαμε το Δελτίο Τύπου σε συνεργασία με τους νομικούς μας. Το συμπέρασμα είναι ότι το κείμενο αυτό δεν έχει δεσμευτική ισχύ από νομική άποψη. Έτσι, αν στο μέλλον κάποιος υπουργός αποφασίσει να επιβάλει εισιτήριο στους Λόφους, ο πολίτης δεν μπορεί να προσφύγει εναντίον της απόφασης βασιζόμενος σε αυτή τη δήλωση του ΥΠ.ΠΟ. Υπενθυμίζουμε ότι η Μελίνα Μερκούρη είχε θεσπίσει την ελεύθερη πρόσβαση των Ελλήνων πολιτών στους αρχαιολογικούς χώρους και τα Μουσεία της πατρίδας μας, όμως, αυτό το ευεργετικό μέτρο απλά και εύκολα ανατράπηκε από έναν επόμενο υπουργό.

Δυστυχώς, όμως, το Δελτίο Τύπου διαπράττει και ολίσθημα: ψεύδεται όσον αφορά το ότι ποτέ το ΥΠ.ΠΟ. δεν είχε την πρόθεση να επιβάλει εισιτήριο. Σαφώς αναφέρεται σε ανακοίνωση του εκπροσώπου της ΕΑΧΑ ΑΕ, σε ανύποπτο χρόνο, τον Δεκέμβριο του 1999, ότι θα δημιουργηθούν φυλάκια εισόδου και εισιτηρίων στο χώρο του Φιλοπάππου (Α. Ρωμανός, Πρακτικά 10ου Πανελλήνιου Αρχιτεκτονικού Συνεδρίου 8-11/12,1999, σ. 238).

Αφού, λοιπόν, αντίθετα με την διαβεβαίωση του ΥΠ.ΠΟ., υπήρχε η πρόθεση να επιβληθεί εισιτήριο εισόδου ήδη από το 1999 στους Λόφους, ζητούμε να μας κοινοποιηθούν οι συγκεκριμένες πράξεις με τις οποίες φαίνεται ότι άλλαξε αυτός ο προγραμματισμός από την ημερομηνία που λάβαμε την απάντηση της ΔΙΠΚΑ (18.02.2004) έως την ημέρα έκδοσης του Δελτίου Τύπου (7.04.2004).

Ο μοναδικός τρόπος να εξασφαλιστεί η ελεύθερη πρόσβαση των πολιτών στο κοινό αγαθό που λέγεται `Λόφοι Φιλοπάππου' είναι αυτό που ζητάμε με το ψήφισμα που διακινούμε για τη συλλογή υπογραφών: ζητάμε να αρθεί η Υπουργική Απόφαση ΥΠΠΟ/ΑΡΧ/Α1Φ03/8398/537/15.2.2001, η οποία, μεταξύ άλλων, επιβάλει την περίφραξη των Λόφων. Γιατί για να μπει εισιτήριο είναι υλική προϋπόθεση η περίφραξη του χώρου και αυτή η περίφραξη βρίσκεται στο στάδιο της ολοκλήρωσής της.

Σε αυτό το σημείο, όπως έχουμε κάνει ήδη πολλές φορές και με διάφορες ευκαιρίες, θα επαναλάβουμε τους λόγους που καθιστούν την περίφραξη άχρηστη και επιζήμια, αντιπαραθέτοντάς τους στους τρεις λόγους που επικαλείται το ΥΠ.ΠΟ. για να δικαιολογήσει την αναγκαιότητά της.

  1. Η προστασία των διάσπαρτων αρχαιοτήτων στους Λόφους. Αυτό εξασφαλίζεται μόνο με τη φύλαξη από φύλακες υπαλλήλους του ΥΠ.ΠΟ., πράγμα το οποίο έχουμε επανειλημμένα ζητήσει, και το οποίο έχει γίνει. Η περίφραξη και η απονέκρωση του χώρου από τον καθημερινό επισκέπτη αφήνει ελεύθερο τον βάνδαλο να ενεργήσει.

  1. Το να πάψει να είναι ο Λόφος ενδιαίτημα περιθωριακών. Αυτό δεν αληθεύει για τους Λόφους Φιλοπάππου και είναι μία εσκεμμένα καλλιεργημένη κακή εικόνα που γίνεται εύκολα πιστευτή αφού πρόκειται για πυκνό άλσος με μεγάλη έκταση. Η αλήθεια είναι ότι η ελεύθερη πρόσβαση των πολιτών ημέρα και νύκτα διατηρεί τον χαρακτήρα και την υγιή χρήση των Λόφων, ενώ ο αποκλεισμός τους από τη δύση του ηλίου όντως θα τους μετατρέψει σε ενδιαίτημα περιθωριακών, οι οποίοι άνετα, από πολλά σημεία των 3,5 χιλιομέτρων της περίφραξης, θα μπορούν να εισέρχονται στον χώρο και να δρουν ανενόχλητοι μια και δεν θα κυκλοφορεί κόσμος.

  1. Προστασία από καταπατήσεις. Στην περίπτωση αυτή φαίνεται ξεκάθαρα ότι τα επιχειρήματα που επικαλούνται παράγοντες του ΥΠ.ΠΟ. είναι προϊόν άλλων σκοπιμοτήτων και όχι αποτύπωση της πραγματικής κατάστασης. Καταπατήσεις δεν είναι δυνατόν να υπάρξουν σε κανένα σημείο του Περιφερειακού, ο οποίος ορίζει σαφώς την περίμετρο των Λόφων. Απεναντίας, στο εσωτερικό των Λόφων γίνεται καταπάτηση του αρχαιολογικού χώρου από τους ενοικιαστές του Αναψυκτηρίου του Λουμπαρδιάρη. Εμείς έχουμε προβεί σε αναφορά στη 1η Εφορεία Νεωτέρων Μνημείων (το Αναψυκτήριο είναι μέρος των Έργων Ακροπόλεως του Δ. Πικιώνη, τα οποία είναι συνολικά χαρακτηρισμένα ως Νεώτερο Μνημείο), στη Δ/ση Δασών Αθηνών και στη Πολεοδομία του Δήμου Αθηναίων. Ήδη η 1η Εφορεία Νεωτέρων Μνημείων μας απάντησε (Αρ. Πρωτ. 762/6.4.2004) ότι όντως υπάρχει καταπάτηση του αρχαιολογικού χώρου (έξω από τα όρια του ενοικιαζόμενου χώρου) και ότι θα προβούν σε ενέργειες. Ίσως αξίζει να σημειωθεί ότι αυτά συμβαίνουν σε απόσταση δέκα μέτρων από τα γραφεία των αρχαιολόγων της Α΄ Εφορείας Προκλασικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων (Α΄ ΕΠΚΑ), η οποία, αν και είναι η καθ' ύλην αρμόδια για τον χώρο και έρχεται σε καθημερινή επαφή με αυτήν την κατάσταση τα τελευταία χρόνια, ακόμη `σκοπεύει να αντιδράσει' κατά δήλωσιν της κυρίας Λαζαρίδου στην εφημερίδα Ελευθεροτυπία (Ελευθεροτυπία, 23.3.2004, σελ. 18). Όμως, αυτοί οι ίδιοι υπάλληλοι που ακόμη `σκοπεύουν να αντιδράσουν' στην καταπάτηση στου Λουμπαρδιάρη, αντέδρασαν ακαριαία στις 9.11.2003, όταν οι κάτοικοι διοργάνωσαν γιορτή με ελληνικούς χορούς από μαθητές Λυκείου στο λατομείο στην νότια κλιτύ του Φιλοπάππου. Ζήτησαν από την Γενική Αστυνομική Δ/ση Αθηνών [Α΄ΕΠΚΑ, 9549/6.11.2003] να απαγορεύσει την εκδήλωση (εστάλησαν 3 (τρεις) διμοιρίες ΜΑΤ!!!), η οποία εκδήλωση, πάντα κατά την Α΄ ΕΠΚΑ, `παραβίαζε τον αρχαιολογικό χώρο και προσέβαλε τις αρχαιότητες με την μουσική'. Η ειρωνεία είναι ότι πρόκειται ακριβώς για τον χώρο στον οποίο σκοπεύει το ΥΠ.ΠΟ., δια της Α΄ ΕΠΚΑ, να κατασκευάσει θέατρο 1000 θέσεων για συναυλίες!!! Αυτό είναι το καθεστώς που θέλουν να επιβάλουν στους Λόφους Φιλοπάππου?

Το ενδιαφέρον που επιδεικνύει το ΥΠΠΟ για τις καταπατήσεις του αρχαιολογικού χώρου των Λόφων Φιλοπάππου φαίνεται και στην περίπτωση του Αναψυκτηρίου `Διόνυσος', όπου επί χρόνια παρατηρείται συνεχής επεκτατική οικοδομική δραστηριότητα. Το Υπουργείο απευθύνθηκε στην Πολεοδομία του Δήμου Αθηναίων ένα μήνα μετά από σχετικές αναφορές πολιτών [Δήμος Αθηναίων, Δ/ση Πολεοδομίας, 6/9290/18.05.2004], παρόλο που γνώριζε το πρόβλημα επί σειρά ετών.

Αφού, λοιπόν, δεν ισχύουν τα επιχειρήματα που έχουν επικαλεσθεί παράγοντες του ΥΠ.ΠΟ. για την περίφραξη των Λόφων, ποιος είναι ο πραγματικός λόγος πίσω από την επιμονή τους να ολοκληρώσουν ένα έργο, το οποίο θα αλλάξει τον χαρακτήρα και την χρήση του χώρου? Ο λόγος είναι ότι έτσι θα μπορούν ανεξέλεγκτα να επιδοθούν στην εμπορευματοποίηση των Λόφων, αρχή κάνοντας με την ανοικοδόμηση βαριών, μη αναστρέψιμων κατασκευών (θέατρο 1000 θέσεων, υπαίθρια έκθεση γλυπτικής υπερτοπικής εμβελείας). Οι εγκαταστάσεις αυτές στο μέλλον θα λειτουργήσουν ως ιδιωτικές επιχειρήσεις εις βάρος του τοπίου των Λόφων, της γειτνιάζουσας περιοχής, της οποίας, σύμφωνα με την Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του ως άνω έργου, αλλάζει η χρήση ως περιοχής αμιγούς κατοικίας, και της ελεύθερης χρήσης του χώρου από τους πολίτες.

Οι Λόφοι Φιλοπάππου είναι ο παραδοσιακότερος και καλλίτερα κατοχυρωμένος στην συνείδηση των Ελλήνων πολιτών ελεύθερος χώρος. Αυτή του η χρήση δεν έχει προκαλέσει υλικές φθορές στις αρχαιότητες. Όμως, σε αυτόν τον χώρο, ήδη εφαρμόζεται (με τρόπο τραγελαφικό) το γενικότερο πλαίσιο περί αρχαιολογικών χώρων, όπως ακριβώς έλεγε η απάντηση της ΔΙΠΚΑ (18.02.2004) και σε αντίθεση με το Δελτίο Τύπου (7.04.2004). Οι φύλακες του ΥΠ.ΠΟ. απαγορεύουν:

  • τα ποδήλατα, ενώ στους Λόφους κυκλοφορούν ανενόχλητα τα αυτοκίνητα και μάλιστα πάνω στα λιθόστρωτα του Πικιώνη, τα οποία το Ελληνικό Κράτος ποτέ δεν μπήκε στον κόπο να τα πεζοδρομήσει

  • σε μεμονωμένους πολίτες την κατανάλωση τροφίμων και ποτών, ενώ ο χώρος είναι εξοπλισμένος από τον Δήμο Αθηναίων για τέτοιες χρήσεις. Παράλληλα, οι εταιρείες catering χρησιμοποιούν τους Λόφους για τις επαγγελματικές τους δραστηριότητες χωρίς άδεια και χωρίς αντίστοιχα να ενοχλούνται από τους φύλακες του ΥΠ.ΠΟ. (βλ. συνημμένο φωτογραφικό υλικό της κυρίας Λυδίας Καρρά)

  • τις αναμνηστικές φωτογραφίες με φόντο τις αρχαιότητες

Το ιστορικό προηγούμενο, το οποίο εμείς σεβόμαστε και το οποίο πρέπει να έχει ως γραμμή πλεύσης το ΥΠ.ΠΟ., είναι ότι ο αρχιτέκτονας Δημήτρης Πικιώνης, ο οποίος διαμόρφωσε το τοπίο και τον περιβάλλοντα χώρο από την Ακρόπολη έως τους Λόφους Φιλοπάππου την δεκαετία του '50 και του οποίου το έργο είναι χαρακτηρισμένο ως μνημείο Σύγχρονης Αρχιτεκτονικής Παγκοσμίου Ενδιαφέροντος, καθαίρεσε όλες τις προϋπάρχουσες περιφράξεις και έδωσε στον Έλληνα πολίτη έναν ενιαίο περίπατο από τα Προπύλαια έως το Μνημείο του Φιλοπάππου και το Λόφο Νυμφών.

*Επισυνάπτονται τα έγγραφα που στοιχειοθετούν τις απόψεις μας.

4